Stowarzyszenie Miast Autostrady Bursztynowej powstało w 1996 r. (pierwsza nazwa: Związek Miast Autostrady Transeuropejskiej - Północ-Południe).

Autostrada ta ma połączyć porty w Gdyni /Gdańsku – z krajami bałkańskimi i Bliskiego Wschodu.

Rada Miasta Gdyni uchwaliła przystąpienie do SMAB już 24.04.1996 r. Założycielami związku są także: miasta: Toruń, Łódź, Częstochowa, Gliwice i Katowice.

Aktualnie związek liczy 8 członków.

Oficjalna inauguracja działalności związku nastąpiła podczas ogólnopolskiej konferencji „Trzymajmy się morza” w czerwcu 1996 r. w Gdyni.  Prezesem związku został wiceprezydent Gdyni dr inż. Maciej Brzeski.

Równocześnie z powstaniem związku w Polsce, powstał siostrzany związek w Szwecji (pod aktualną nazwą: Balic Link Association z siedz. w Karlskronie).

Kraje skandynawskie są bardzo zainteresowane przedłużeniem autostrady północ-południe, szczególnie przez Karlskronę w Szwecji - do Oslo.

Gdynia i Karlskrona są miastami partnerskimi. Wspólnie zapewniły połączenie promowe, o statusie  „autostrady morskiej”.  SMAB współpracuje także ze Związkiem dla Rozwoju Regionu Śląsko-Morawskiego z siedz. w Ostrawie.

Dla zachowania dziedzictwa kulturowego „szlaku bursztynowego”, łączącego brzeg Zatoki Gdańskiej z Cesarstwem Rzymskim, przyjęto dla autostrady północ-południe na terenie Polski (autostrady A1) nazwę „Autostrada Bursztynowa” . W związku z tym nastąpiła zmiana nazwy związku – na SMAB.

Autostrada Bursztynowa była osią tzw. VI Pan-Europejskiego Korytarza Transportowego, łączącego Polskę, Słowacje i Rep. Czeską. 

Po przystąpieniu Polski, Słowacji i Czech do UE, autostrada została uznana, jako „projekt priorytetowy nr 25” transeuropejskiej sieci transportowej (TEN-T). Obecnie, autostrada A1 należy do tzw. Korytarza Transportowego Bałtyk-Adriatyk – jednego z 9 w obszarze UE.

W Polsce, w strefie „Autostrady Bursztynowej” zamieszkuje ok. 11 mln. ludzi. Dochód narodowy, wytwarzany w strefie autostrady A1 jest wyższy, jak w strefach innych polskich autostrad.

Działania SMAB koncentrują się na promocji i lobbingu budowy autostrady, jako głównego czynnika rozwoju w szerokiej strefie jej trasy. Działania SMAB służą także włączeniu przedsięwzięć, wspierających gospodarcze i społeczne znaczenie autostrady, do lokalnych i regionalnych polityk i strategii. Dotychczas, ponad 60 jednostek samorządu terytorialnego potwierdziło strategiczne znaczenia Autostrady Bursztynowej dla swojego rozwoju.

SMAB współpracuje z rządem, samorządami województw i innymi związkami miast, w tym z: Związkiem Miast Polskich, Związkiem Miast i Gmin Morskich, Związkiem Miast Nadwiślańskich i Stowarzyszeniem Samorządowym Autostrady A1. Organizowane są wspólne konferencje i seminaria, służące zintegrowanej sieci transportowej w strefie korytarza Bałtyk-Adriatyk – dla rozwoju kraju i regionów Europy Środkowej i Bałtyckiej. Wydawane są okolicznościowe publikacje i komunikaty (e- newsletter)

Opiniowane są najważniejsze dokumenty rozwojowe: polskie i europejskie, służące powstaniu i optymalnemu wykorzystaniu autostrady.

SMAB współpracuje z instytucjami UE, właściwymi dla rozwoju infrastruktury transportowej.

SMAB uczestniczy w projektach europejskich: „Adriatic-Baltic Landbridge”, „South-North Axis” czy „Autostrada Morska Gdynia-Karlskrona”.  Do kluczowych inicjatyw SMAB należą: „Europejski Szlak Kulturowy „Szlak Bursztynowy”  i   „Dolina Logistyczna”  ( jako zaplecze portu gdyńskiego).

Od 2003 r. prezesem SMAB jest prezydent Gdyni dr Wojciech Szczurek, a prezydenci miast założycielskich –  wiceprezesami  SMAB,  tworząc wspólnie Komitet Sterujący SMAB.

 Dyrektorzy wydziałów, właściwych dla spraw rozwoju w miastach członkowskich, tworzą Komitet Wykonawczy SMAB, pod przewodnictwem dyrektora biura SMAB – Ryszarda Toczka.

SMAB jest inicjatorem (2013) ogólnopolskiego Porozumienia Samorządowego dla Korytarza Bałtyk-Adriatyk – organizatora dorocznego Forum Korytarza. Dotychczas Porozumienie podpisało 6 stowarzyszeń samorządowych.

I Forum Korytarza odbyło się w 2014 r. w Łodzi. II Forum odbędzie się w 2015 r. w Gdańsku.

 Dodatkowy adres a-mail:  r.toczek@gdynia.pl

Słowa kluczowe: Stowarzyszenie Miast Autostrady Bursztynowej Smab Gdynia , Stowarzyszenie Miast Autostrady Bursztynowej , Stowarzyszenie Smab Gdynia , Smab Gdynia , budowa autostrad Gdynia , rozwój narodowy Gdynia , stowarzyszenie Gdynia , badania naukowe Gdynia , autostrada bursztynowa Gdynia ,